Oruçluyken Hacamat Olunur Mu?

Oruçluyken Hacamat Olunur Mu?
Hacamat

Oruçluyken Hacamat Olunur Mu?

Bu günlerde en çok sorulardan biriyle karşınızdayız. Hacamat Orucu Bozar Mı?

Hacamat ile ilgili meseleler fıkıh kitaplarımızda da konu olmuştur. Hacamata mendub hükmünü vermişler ve hacamat yaptırmanın orucu bozup bozmadığı, ihramlı iken hacamat yaptırılıp yaptırılamayacağı, hacamatın abdesti bozup bozmadığı, gibi konuları işlemişlerdir. Bu konuların en önemlisi ihramlı ve oruçlu iken hacamat yapılıp yapılamayacağıdır.

Evet, hacamatın orucu bozduğu görüşü ve imam arkadaşın sözünü ettiği hacamatın orucu bozduğunu ifade eden senedi sağlam, sahih hadis-i şerif1 de bulunmaktadır.

Bu rivayetin yanı sıra Hz. Peygamber (S.A.V.) Efendimizin oruçlu iken hacamat yaptırdığı ve hacamatın orucu bozmadığına dair rivayetler de mevcuttur.

İbnu Abbâs (R.Anhümâ) anlatıyor: “Resûlullah (S.A.V.) ihramlı olduğu halde hacamat oldu. Keza oruçlu iken de hacamat oldu.”2

Ebu Sa’id (R.A.)dan rivayete göre Resûlullah (S.A.V.) buyurdular ki: “Üç şey vardır orucu bozmaz: Hacamat olmak (kan aldırmak), kusmak, ihtilam olmak.”3

Alimlere göre hacamatın orucu bozacağını ifade eden hadis nesh olunmuştur. Çünkü Hacamatın orucu bozmayacağını ifade eden hadisler diğerinden daha sonra irad olunmuştur.

Hacamatın orucu bozmayacağı görüşündeki alimler bununla birlikte oruçluyu güçsüz ve halsiz düşürecek bir hacamatın/kan aldırmanın mekruh olduğunu belirtmişlerdir. Hatta hacamatın orucu bozacağını ifade eden hadisin zahiri manada değil de kan aldıranın bu hareketiyle orucunu tehlikeye attığı şeklinde anlaşılması gerektiğini belirtirler.

Ramazan Ayı Hacamat

ramazan-ayi-hacamat

Şu hadis-i şerif de bu görüşü desteklemektedir:

Hz. Enes (R.A.) anlatıyor: “Biz oruçlunun hacamat olmasını, sâdece bitap düşmesinden korkarak terk ettik.”4

Özetle oruçlu iken hacamat olunur mu;

Buna göre oruçlunun hacamat yaptırması mümkün ve caiz olduğu söylenebilir. Ancak oruçludan kan alınması, vücudu zayıf düşürecekse veya oruç tutmayı zorlaştıracaksa bu durumda hacamat yaptırmanın mekruh olacağı nakledilmiştir. Buna göre zaruret olmadıkça Ramazan ayında, gündüz kan aldırmayıp akşam iftardan sonra kan aldırmayı tercih etmenin daha uygun olacağı belirtilmiştir. Fakat bu durumda da Resulullah’ın (sallallahü aleyhi ve sellem) hacamatın aç karnına daha faydalı olacağı buyruğu göz ardı edilmemelidir.

Dipnot

(1) Tirmizî, Savm: 60, (774); Ebu Dâvud, Savm: 28, (2367); İbnu Mâce, Savm: 18, (1679, 1680, 1681)
(2) Buharî, Savm: 32, Tıbb: 11; Müslim, Hacc: 87, (1202); Ebu Dâvud, Savm: 29, (2372, 2373); Tirmizî, Savm: 61, (775, 776, 777)
(3) Tirmizî, Savm: 24, (719); Ebû Dâvûd, Savm: 31
(4) Ebu Dâvud, Savm: 29, (2375); Buharî, Savm: 32